Frituurfornuizen

Naar aanleiding van opmerkingen in de Face-book groep Kamerik Kanis vroeger ec over het ontstaan en voortbestaan van de fabricage van frituurfornuizen en overige bakapparatuur zal ik trachten wat meer licht te doen schijnen over deze ‘geschiedenis’.

Een en ander moet ik echter wel van mijn persoonlijke ‘harde schijf ‘ halen en is geheel op herinneringen gebaseerd, dus details in juiste tijden en dateringen enz. kunnen best wat afwijken maar lijken mij ook niet zo relevant.

Quirines, in de volksmond Rick Bakker, had in de begin vijftiger jaren een voortvarend carrosseriebedrijf.  Hij voorzag oa. ook de Jeep van mijn vader, zo rond 1949, van een laadruimte en cabine. Ook herinner ik mij dat hij voor de ERU uit Woerden diverse grote gele vrachtwagens fabriceerde. Kortom je kon hem om ‘een boodschap sturen’! Op metaal en constructie gebied ‘stond hij zijn mannetje’  Met deze wetenschap kreeg hij eens in de begin jaren vijftig bezoek van een jonge zakelijke plaatsgenoot met een, naar zijn mening, goed plan en ontwerpschets van een bak-apparaat om frites te bakken. Pannen aan een bovenblad met een ringbrander er onder, goed geïsoleerd enz. met de vraag of hij dit zou kunnen maken? Rick dacht dat hij dat wel kon en begon aan zijn eerst frituurfornuis te sleutelen. De jonge zakenman met dit markante idee was Floor Goes ook woonachtig aan de Kanis. Waar Floor zijn idee heeft opgedaan is me niet geheel duidelijk. Hij was wel één van de eerste in ons land met oog voor de naderende ‘Patat cultuur’, maar niet de eerste. In Breda was iemand hem voor, daar werd bij van Rooy, op kleine schaal ook al iets gefabriceerd.

Het maaksel van Rick werd een succes en er volgde snel meerdere opdrachten ook de ontwikkelingen stonden niet stil, evenmin de fritesconsumptie, waardoor ook Floor’s verkopen voortvarend verliepen en Rick en zijn broer Jan nergens anders meer tijd voor hadden en zich gingen specialiseren in de apparatenbouw en afscheid namen van de carrosserie.

De apparaten werden geproduceerd en verkocht onder de naam Florigo ( van Flo or en Ri et Go es )  Echter …… Na enkele jaren voortvarend bezig te zijn ontstond er wrevel tussen fabrikant en verkoper van de producten, welke bij gebrek aan goede contractuele afspraken, zo hoog opliep dat Floor en Rick afscheid van elkaar moesten nemen. Waarbij Floor met nog enkele van Ricks personeelsleden naar Woerden vertrok en in een voormalige boerderij een werkplaats ‘optuigde’ en een eigen productie bedrijf opstartte.

Letterlijk en figuurlijk, waren nu de rapen gaar !!  Want feitelijk waren de Bakkers brodeloos geworden door het vertrek van hun verkooporganisatie. 

Het heeft echter niet lang geduurd en hebben zij in de persoon van Jan Kwakkenbos iemand gevonden die de verkoop voor zijn rekening ging nemen, aanvankelijk wel op parttime basis, Jan had een goede baan als verkoper in rijwiel artikelen. Al snel is toen ( het zal ongeveer 1958  zijn geweest )  Handelsonderneming Kiréma bv  opgericht en verbonden zij zich voor 25 jaar aan elkaar voor de alleen verkoop van Rick’s bakapparatuur en werd Florigo- Kanis  omgedoopt tot Perfecta.

Ondanks, of misschien wel dankzij, de gezonde concurrentie tussen beide bedrijven en natuurlijk niet in het minst door de opgaande periode in de Nederlandse economie, floreerde beide bedrijven en groeide enorm.

Saillant detail in het verhaal. Op de dag dat ik de Marine verliet, het was November 1963, opende Kiréma het nieuwe kantoor, showroom en werkplaats aan de Burgemeester De Kockstraat in Kamerik. Ook Florigo liet zich in Woerden niet onbetuigd en groeide voortvarend.

Er ontstond ook een verschuiving in de patat industrie. Meerder cafetaria-houders gingen afzien van het verwerken van de rauwe aardappels , zoals schrappen, snijden, en voorbakken, en kochten hun ‘piepertjes’ voorgebakken in.  Andere bedrijven, oa. de aardappel handelaren, daarin tegen ontdekten dit en bekwaamden zich er juist in, en begonnen frites voorbakkerijen.

Deze voorbakkerijen vroegen echter om compleet andere apparatuur voor deze productie en zowel Kiréma als Florigo speelden hier op in.

Perfecta had hiertoe geen ruimte en was druk in de frituur en visbakfornuizen en was weinig geïnteresseerd in de grote bakapparatuur.

Jan Kwakkenbos nam daarom in Woerden Alkemades Constuctie bedrijf,  aan de Singel over, verhuisde later naar De Krom in Nieuwerbrug en startte Kiremko, wat later weer verhuisde naar een nieuwe fabriek in Montfoort.

Florigo bouwde een nieuwe fabriek in Woerden voor de productie van voorbak ovens enz. en scheidde dit van de ‘klein apparatuur’.

Het laat zich raden dat menig persoon in dit wereldje het een en ander ook goed door hadden en dachten ‘het kunstje’ ook wel te kunnen en iets voor zich zelf begonnen. Zowel uit de ‘Kiréma als Florigo-club’ was dit het geval en ontstond er in en rond Kamerik en Woerden heel wat bezigheden rondom deze materie.  Je kunt best zeggen dat Floor Goes de ‘Aartsvader’ van dit geheel is geweest.

Voormalige monteurs van Kiréma,  Kees van der Horst en Gerard Blonk oa. begonnen HoBlo, Kees en Geard scheidde echter na enige tijd en een korte tijd bestond er in Kockengen nog iets van Garant, doch ging ter ziele! Vanuit Florigo werd de Kuijper in de Kwakel geboren. Ook Joop Hellema  met de Hegro kwam voort uit de familie.

Ik ben het juiste zicht in de loop der tijd ook een beetje uit het oog verloren maar denk dat op dit moment Florigo en Gijs Okkerman met ex Perfecta, nu QBTec. Grotendeels, de gasgestookte ’bakapparatuurwereld’ beheersen

Kiremko speelt internationaal een grote rol op het gebied in de totale voedsel verwerkende machine industrie.

 

Kantoor en Werkplaats aan de Burgm. De Cockstraat